Quán ăn, cửa hàng, tiệm làm đẹp phần lớn dùng nhân viên bán thời gian và ca gãy, nên tính lương theo tháng "26 công" không áp được. Bài này đưa công thức tính lương theo giờ và theo ca, mức làm thêm giờ theo Bộ luật Lao động, và công cụ để anh chị nhập số của quán mình.
Công thức cơ bản
Với nhân viên tính theo ca, đơn giá là tiền một ca (ví dụ ca 5 tiếng 120 nghìn) và số ca đã làm; làm thêm ngoài ca quy về giờ.
Hệ số làm thêm giờ theo luật
| Thời điểm làm thêm | Ít nhất bằng |
|---|---|
| Ngày thường | 150% đơn giá giờ |
| Ngày nghỉ hằng tuần | 200% |
| Ngày lễ, Tết, ngày nghỉ có hưởng lương | 300% (chưa kể lương ngày lễ với người hưởng lương ngày) |
| Làm ban đêm (22h–6h) | Thêm ít nhất 30% so với giờ ban ngày; làm thêm giờ vào ban đêm còn cộng thêm 20% |
Đây là mức tối thiểu theo Điều 98 Bộ luật Lao động 2019. Quán trả cao hơn thì được, thấp hơn thì không. Làm thêm cũng có trần: không quá 40 giờ một tháng và 200 giờ một năm với phần lớn ngành nghề.
Tính thử lương một nhân viên
Hệ số làm thêm dùng mức tối thiểu 150% / 200% / 300%. Khoản phạt đi trễ theo luật phải là thoả thuận trong nội quy và không được khấu trừ quá 30% lương tháng; công cụ chỉ để hình dung.
Bốn chỗ hay tính sai
- Quên giờ nào là giờ làm thêm. Nhân viên ca 17h–22h ở lại tới 23h30 dọn — 1,5 giờ đó là làm thêm, và từ 22h là giờ đêm. Không ghi lúc đó thì cuối tháng không ai nhớ.
- Đổi ca cho nhau rồi tính lương theo lịch cũ. A đổi ca với B, bảng công vẫn ghi theo lịch xếp ban đầu. Đổi ca phải được ghi lại ngay, có người duyệt.
- Ngày lễ tính như ngày thường. Mùng 1 Tết đi làm là 300%, không phải 150%. Danh sách ngày lễ phải cài sẵn trong bảng lương.
- Phạt đi trễ tuỳ hứng. Mức phạt phải có trong nội quy, áp dụng như nhau, và tổng khấu trừ không quá 30% lương tháng.
Cả bốn lỗi đều có chung một gốc: sự việc không được ghi lúc xảy ra. Phần mềm chấm công tính lương Ordersys lấy giờ vào ra từ chấm công QR, tự tách giờ thường, giờ làm thêm, giờ đêm và ngày lễ theo quy tắc đã cài, đổi ca có duyệt, và ra bảng lương cuối tháng để chủ chỉ xem dòng bất thường.
