Ngành ăn uống và bán lẻ thay người liên tục. Nhiều chủ quán coi đó là chuyện đương nhiên, cho đến khi ngồi tính ra mỗi lần thay một người tốn bao nhiêu — thì con số thường lớn hơn phần lương mà họ tiếc khi giữ người.
Một lần thay người tốn những gì
| Khoản | Ít ai tính vào |
|---|---|
| Tuyển | Đăng tin, hẹn phỏng vấn, người không đến |
| Đào tạo | Người cũ phải kèm — tức mất năng suất của hai người |
| Sai sót tháng đầu | Order nhầm, tính tiền sai, làm hỏng đồ |
| Khách phàn nàn | Phục vụ chậm hơn, quên món |
| Nhóm mệt thêm | Người ở lại gánh việc, và đó là lý do người tiếp theo nghỉ |
Năm lý do thật khiến nhân viên quán nghỉ
Theo thứ tự hay gặp, và phần lớn không phải vì lương:
- Lịch làm ra quá muộn, đổi ca tuỳ tiện. Sinh viên và người làm thêm cần biết lịch sớm để sắp xếp — xem xếp ca làm việc cho quán.
- Không rõ mình làm đúng hay sai. Không ai hướng dẫn, đến lúc sai thì bị mắng trước mặt khách.
- Đối xử không công bằng. Người quen được ưu ái, người mới nhận hết ca xấu.
- Không thấy đường đi lên. Làm một năm vẫn y như ngày đầu, lương y như ngày đầu.
- Lương trả trễ hoặc tính sai. Tính sai một lần mất niềm tin lâu hơn nhiều so với việc tăng vài trăm nghìn.
Sáu việc làm được ngay, gần như không tốn tiền
- Ra lịch trước một tuần và giữ đúng lịch đã ra.
- Làm bảng việc cho 7 ngày đầu của người mới: ngày 1 làm gì, ngày 3 làm gì. Người mới sợ nhất là không biết mình phải làm gì.
- Chỉ góp ý riêng, không mắng trước mặt khách và đồng nghiệp.
- Trả lương đúng ngày, đúng số, có bảng lương rõ ràng để đối chiếu.
- Có bậc rõ ràng: phục vụ → phục vụ chính → ca trưởng, kèm mức lương từng bậc.
- Hỏi khi người ta nghỉ. Năm phút hỏi thật lòng cho bạn biết nhiều hơn mọi phỏng đoán.
Một con số nên theo dõi hằng tháng
Số người nghỉ trong tháng chia cho số người trung bình. Theo dõi 6 tháng liền sẽ thấy rõ tháng nào có vấn đề và trùng với việc gì — đổi quản lý, đổi cách xếp ca, hay vào mùa cao điểm. Không đo thì mọi giải thích đều là cảm tính.
Và đừng quên phần nền: hợp đồng, bảo hiểm, lương đúng luật. Quán làm đúng những thứ đó tuyển dễ hơn hẳn — xem hợp đồng lao động cho quán ăn, cửa hàng.
Phần mềm HRM Ordersys theo dõi hồ sơ, ca làm, ngày công và lương của từng người — đủ dữ liệu để biết ai sắp nghỉ vì bị xếp ca nặng bất thường, thay vì đến lúc nhận đơn mới biết.
Các tin tức khác
Đào tạo nhân viên dùng phần mềm trong một buổi
Chỉ dạy sáu thao tác họ dùng hằng ngày. Cấu trúc buổi 90 phút, trong đó 40 phút để từng người tự làm — thiếu phần này coi như chưa đào tạo.
Sao lưu dữ liệu bán hàng: đừng để mất rồi mới tiếc
Bốn cách mất dữ liệu hay gặp, câu hỏi phải hỏi trước khi mua bất kỳ phần mềm nào, và ba việc mất chưa tới 15 phút mỗi tháng.
Phân quyền nhân viên trên phần mềm bán hàng
Ba vai trò tối thiểu và năm quyền nhạy cảm nhất nên siết trước. Nguyên tắc quan trọng hơn mọi cài đặt: người bán hàng không được là người duyệt huỷ.
Đang ghi sổ tay, bắt đầu dùng phần mềm bán hàng thế nào?
Ba dấu hiệu đã đến lúc, bốn thứ chuẩn bị trước và lộ trình bốn tuần. Sai lầm phổ biến nhất là bật mọi tính năng cùng lúc rồi nhân viên bỏ về cách cũ.
Đối soát COD đơn giao hàng: ba con số phải khớp
Hàng đã giao, khách đã trả shipper, nhưng tiền về chậm và không khớp. Năm trạng thái đơn phải theo dõi riêng và cách giảm tỉ lệ hoàn hàng.
Mất mạng, mất điện thì quán vẫn bán được không?
Ba câu phải hỏi nhà cung cấp trước khi mua, bốn thứ chuẩn bị rẻ mà cứu được cả buổi tối, và thứ tự xử lý khi sự cố xảy ra.
Đổi phần mềm bán hàng: mất gì, giữ được gì?
Phần khó không nằm ở phần mềm mới mà ở việc bạn có lấy được dữ liệu của mình ra hay không. Bảng dữ liệu nào chuyển được, sáu bước theo thứ tự và bốn câu phải hỏi.
Chuyển dữ liệu sang phần mềm mới cần chuẩn bị gì?
Bốn file cần chuẩn bị và cột tối thiểu của từng file, sáu lỗi làm hỏng file nhập, cách chốt tồn kho và công nợ đúng thời điểm.
Mở chi nhánh thứ hai cần thay đổi gì?
Cái hỏng không phải mặt bằng hay vốn, mà là những việc trước đây bạn tự làm và tự nhớ. Bốn thứ phải đổi trước khi mở và ba câu hỏi trả lời được rồi hãy mở.
