Rất nhiều quán ăn và cửa hàng nhỏ thuê người làm mà không có hợp đồng bằng giấy, nghĩ rằng thoả thuận miệng là đủ. Thực tế khi có chuyện — nhân viên nghỉ ngang, làm hỏng đồ, tai nạn trong bếp — bên không có giấy tờ luôn là bên chịu thiệt.
Hai loại hợp đồng được dùng hiện nay
| Loại | Đặc điểm | Hợp với |
|---|---|---|
| Không xác định thời hạn | Không ghi ngày kết thúc | Bếp chính, quản lý, người gắn bó lâu |
| Xác định thời hạn | Tối đa 36 tháng | Phần lớn nhân viên quán |
Tám nội dung không được thiếu
- Thông tin hai bên và địa điểm làm việc.
- Công việc cụ thể — ghi "nhân viên phục vụ" thì sau này giao rửa chén là tranh cãi.
- Thời hạn hợp đồng.
- Mức lương, hình thức trả, kỳ trả lương. Lương ghi phải đúng lương thực trả.
- Thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi.
- Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế.
- Chế độ nâng lương, phụ cấp nếu có.
- Trang bị bảo hộ lao động nếu công việc cần.
Thử việc — ba điều hay làm sai
- Thử việc quá dài. Công việc ở quán thường chỉ được thử tối đa 6 ngày làm việc; vị trí cần chuyên môn kỹ thuật thì dài hơn. Thử vài tháng rồi cho nghỉ là sai.
- Trả lương thử việc quá thấp. Lương thử việc ít nhất phải bằng 85% lương của công việc đó.
- Không báo kết quả. Hết thời gian thử việc mà vẫn để làm tiếp thì coi như đã vào chính thức.
Giấy tờ tối thiểu nên có cho mỗi người
Hợp đồng ký hai bản · bản sao căn cước · bảng chấm công · bảng lương có ký nhận hoặc chứng từ chuyển khoản · biên bản bàn giao nếu giữ tài sản, chìa khoá, két.
Khi nhân viên nghỉ
Hai bên đều phải báo trước theo đúng loại hợp đồng. Quán nên có quy trình bàn giao: trả đồng phục, chìa khoá, đối chiếu công nợ nếu có, và chốt lương trong thời hạn luật định chứ không giữ lương để ép quay lại làm.
Phần mềm HRM Ordersys lưu hồ sơ từng người kèm hợp đồng, thời hạn và mốc nhắc gia hạn, cùng bảng chấm công và bảng lương theo tháng — bộ chứng từ tối thiểu mà quán nào cũng cần khi có tranh chấp.
Bài viết tổng hợp để tham khảo, căn cứ Bộ luật Lao động 2019 và các quy định liên quan tại thời điểm đăng. Trường hợp cụ thể nên hỏi đơn vị tư vấn pháp luật lao động.
Bán hàng bằng mã vạch, quản lý tồn kho nhiều đơn vị tính, công nợ và báo cáo lãi lỗ mỗi ngày.
Các tin tức khác
Quán bida kết hợp cà phê: quản lý chung hai nguồn thu
Cà phê sáng và bida tối là hai nhịp khác nhau trên cùng một mặt bằng: tách báo cáo theo khung giờ, quy ước cho khách chỉ uống không chơi, một nhóm nhân viên chạy cả hai mảng và giá theo khung giờ để kéo khách chéo.
QR gọi món có phải tải app không? Giải đáp đúng chỗ khách lo
Khách quét mã là vào trang web ngay, không cài đặt, không đăng ký. Bảng so sánh trang web QR và app tải về, vì sao vẫn cần mạng, và câu nhân viên nên nói để khách chịu quét.
Khách gọi sai món qua QR: xác nhận và huỷ thế nào cho không thất thoát
Công tắc xác nhận đơn QR (chờ duyệt hay xuống bếp ngay), huỷ món sau khi bếp đã nhận, bếp báo hết món, và bốn câu quán phải trả lời trước khi dán mã.
Bán hàng theo cân: nối cân điện tử với phần mềm thế nào
Ba cách bán hàng cân và cách nào nhanh nhất, hai kiểu nối cân (cân tại quầy và cân in tem mã vạch ở khu hàng), bốn thứ phải chuẩn bị trước khi nối, và cách quản kho hàng cân theo ký.
Cửa hàng tạp hoá bán sỉ lẫn lẻ: quản lý công nợ và giá theo khách
Khách lẻ và mối lấy sỉ khác nhau ở đâu, cách khai một mã hàng nhiều đơn vị tính để bán thùng vẫn trừ đúng kho, chốt giá theo nhóm thay vì nhớ từng người, và ba việc phải làm với công nợ.
Cửa hàng điện thoại, phụ kiện: quản lý IMEI và bảo hành
Một cửa hàng điện thoại bán hai loại hàng rất khác nhau trên cùng một quầy: máy thì mỗi chiếc một IMEI, phụ kiện thì hàng trăm mã nhỏ. Bài này bàn cách tách hai loại đó: khi nào bật quản lý theo IMEI, bốn chặng phải quét IMEI, phần bảo hành phần mềm làm được tới đâu, và cách quản giá sỉ cùng công nợ khách lấy buôn.
Cửa hàng giày dép: quản lý size, mẫu và đổi trả
Bán giày dép phải xử lý đổi trả nhiều hơn hẳn các ngành bán lẻ khác, và đó mới là chỗ làm tồn kho lệch. Bài này bàn phần đó: năm câu cần chốt trong chính sách đổi trả, vì sao đổi cỡ phải làm phiếu trên máy chứ không xử lý miệng, hàng đổi về xếp vào đâu thì còn bán được, và bốn con số bị đổi trả làm sai nếu bỏ qua.
Salon tóc cao cấp: quản lý đặt lịch theo stylist và dịch vụ dài
Ở salon cao cấp, khách đặt lịch với một người cụ thể chứ không đặt với salon. Bài này bàn phần phát sinh thêm vì chuyện đó: xử lý khi stylist khách muốn đã kín lịch, tách bảng giá theo bậc tay nghề thay vì để thu ngân nhẩm, siết nhóm lịch dài ba bốn tiếng, và giữ khách quen bằng hồ sơ của salon chứ không bằng trí nhớ của thợ.
Spa chăm sóc mẹ bầu, sau sinh: quản lý liệu trình dài ngày
Nhóm khách này khác khách thường ở chỗ liệu trình gắn với mốc thời gian không dời được: ô chống chỉ định phải hiện nổi bật trong hồ sơ, nên giữ đúng một kỹ thuật viên cho cả liệu trình, và vì khách dời buổi nhiều nên phải đặt buổi kế tiếp ngay tại quầy, nhắc hẹn và theo dõi buổi còn lại.