Câu trả lời ngắn: có, và diện phải đóng đã rộng hơn trước rất nhiều. Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có hiệu lực từ 01/7/2025 đưa thêm hai nhóm vào diện bắt buộc mà chủ quán hay nghĩ là không phải đóng: chủ hộ kinh doanh có đăng ký và người làm bán thời gian.
Hai thay đổi ảnh hưởng trực tiếp tới quán
| Nhóm | Trước đây | Từ 01/7/2025 |
|---|---|---|
| Chủ hộ kinh doanh có đăng ký | Không thuộc diện bắt buộc | Thuộc diện tham gia bắt buộc |
| Người làm bán thời gian | Thường bị hiểu là không phải đóng | Phải đóng nếu có hợp đồng từ 1 tháng trở lên và lương tháng bằng hoặc cao hơn mức lương thấp nhất làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc |
Vậy trường hợp nào chưa phải đóng
- Hợp đồng dưới 1 tháng.
- Có hợp đồng từ 1 tháng nhưng lương tháng thấp hơn mức lương thấp nhất làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Lưu ý: đừng lách bằng cách chia nhỏ hợp đồng hoặc ghi lương trên giấy thấp hơn thực trả. Khi bị thanh tra, hai thứ đối chiếu ngay ra là bảng chấm công và dòng tiền trả lương.
Vì sao nên đóng cho đúng, ngoài chuyện bị phạt
- Chi phí lương được tính hợp lệ. Trả lương không có hợp đồng, không có bảo hiểm thì khoản đó rất khó đưa vào chi phí khi quyết toán.
- Giữ được người. Ngành ăn uống và dịch vụ thay người liên tục. Quán có hợp đồng và bảo hiểm tử tế tuyển dễ hơn hẳn, nhất là với vị trí bếp chính, thợ chính.
- Tránh rủi ro khi có tai nạn lao động. Nhân viên bị bỏng, bị đứt tay trong bếp mà không có bảo hiểm thì chủ quán chịu toàn bộ.
Ba việc nên làm ngay
- Rà lại danh sách người đang làm: ai có hợp đồng, hợp đồng loại gì, thời hạn bao lâu, lương ghi bao nhiêu. Xem hợp đồng lao động cho quán ăn, cửa hàng.
- Đối chiếu lương ghi trong hợp đồng với lương thực trả. Lệch nhau là rủi ro lớn nhất.
- Có bảng chấm công lưu lại được. Chấm công bằng trí nhớ thì khi cần chứng minh không có gì trong tay — xem chấm công bằng mã QR.
Phần mềm HRM của Ordersys lưu hồ sơ nhân sự, hợp đồng, bảng chấm công và bảng lương theo tháng — đủ chứng từ khi cần đối chiếu, thay vì tìm lại trong sổ tay và tin nhắn.
Bài viết tổng hợp để tham khảo, căn cứ Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 có hiệu lực từ 01/7/2025 và các quy định liên quan tại thời điểm đăng. Trường hợp cụ thể của quán bạn nên hỏi cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc đơn vị tư vấn để được hướng dẫn chính xác.
Chấm công bằng điện thoại, tự tính lương theo ca, phụ cấp, tăng ca và xuất bảng lương mỗi tháng.
Các tin tức khác
Quán bida kết hợp cà phê: quản lý chung hai nguồn thu
Cà phê sáng và bida tối là hai nhịp khác nhau trên cùng một mặt bằng: tách báo cáo theo khung giờ, quy ước cho khách chỉ uống không chơi, một nhóm nhân viên chạy cả hai mảng và giá theo khung giờ để kéo khách chéo.
QR gọi món có phải tải app không? Giải đáp đúng chỗ khách lo
Khách quét mã là vào trang web ngay, không cài đặt, không đăng ký. Bảng so sánh trang web QR và app tải về, vì sao vẫn cần mạng, và câu nhân viên nên nói để khách chịu quét.
Khách gọi sai món qua QR: xác nhận và huỷ thế nào cho không thất thoát
Công tắc xác nhận đơn QR (chờ duyệt hay xuống bếp ngay), huỷ món sau khi bếp đã nhận, bếp báo hết món, và bốn câu quán phải trả lời trước khi dán mã.
Bán hàng theo cân: nối cân điện tử với phần mềm thế nào
Ba cách bán hàng cân và cách nào nhanh nhất, hai kiểu nối cân (cân tại quầy và cân in tem mã vạch ở khu hàng), bốn thứ phải chuẩn bị trước khi nối, và cách quản kho hàng cân theo ký.
Cửa hàng tạp hoá bán sỉ lẫn lẻ: quản lý công nợ và giá theo khách
Khách lẻ và mối lấy sỉ khác nhau ở đâu, cách khai một mã hàng nhiều đơn vị tính để bán thùng vẫn trừ đúng kho, chốt giá theo nhóm thay vì nhớ từng người, và ba việc phải làm với công nợ.
Cửa hàng điện thoại, phụ kiện: quản lý IMEI và bảo hành
Một cửa hàng điện thoại bán hai loại hàng rất khác nhau trên cùng một quầy: máy thì mỗi chiếc một IMEI, phụ kiện thì hàng trăm mã nhỏ. Bài này bàn cách tách hai loại đó: khi nào bật quản lý theo IMEI, bốn chặng phải quét IMEI, phần bảo hành phần mềm làm được tới đâu, và cách quản giá sỉ cùng công nợ khách lấy buôn.
Cửa hàng giày dép: quản lý size, mẫu và đổi trả
Bán giày dép phải xử lý đổi trả nhiều hơn hẳn các ngành bán lẻ khác, và đó mới là chỗ làm tồn kho lệch. Bài này bàn phần đó: năm câu cần chốt trong chính sách đổi trả, vì sao đổi cỡ phải làm phiếu trên máy chứ không xử lý miệng, hàng đổi về xếp vào đâu thì còn bán được, và bốn con số bị đổi trả làm sai nếu bỏ qua.
Salon tóc cao cấp: quản lý đặt lịch theo stylist và dịch vụ dài
Ở salon cao cấp, khách đặt lịch với một người cụ thể chứ không đặt với salon. Bài này bàn phần phát sinh thêm vì chuyện đó: xử lý khi stylist khách muốn đã kín lịch, tách bảng giá theo bậc tay nghề thay vì để thu ngân nhẩm, siết nhóm lịch dài ba bốn tiếng, và giữ khách quen bằng hồ sơ của salon chứ không bằng trí nhớ của thợ.
Spa chăm sóc mẹ bầu, sau sinh: quản lý liệu trình dài ngày
Nhóm khách này khác khách thường ở chỗ liệu trình gắn với mốc thời gian không dời được: ô chống chỉ định phải hiện nổi bật trong hồ sơ, nên giữ đúng một kỹ thuật viên cho cả liệu trình, và vì khách dời buổi nhiều nên phải đặt buổi kế tiếp ngay tại quầy, nhắc hẹn và theo dõi buổi còn lại.